Birleşen Arap Emirlikleri dünýäniň iň möhüm nebit geçelgeleriniň biri bolan Ormuz bogazyny güýç ulanmak arkaly täzeden açmak boýunça ABŞ-nyň ýolbaşçylygyndaky başlangyjy goldamaga taýýarlanýar.
“Wall Street Journal” gazetiniň sişenbe güni arap resmilerine salgylanyp beren habaryna görä, BAE Howpsuzlyk Geňeşi mümkin bolan harby operasiýany ygtyýarlandyrýan rezolýusiýa üçin lobbi işlerini amala aşyrýar. Şeýle hem, BAE bu strategik suw ýolunyň howpsuzlygyny üpjün etmek üçin ABŞ-nyň we onuň Ýewropadaky we Aziýadaky ýaranlaryna koalisiýa döretmäge çagyrýar.
Habara görä, Abu-Dabi ilkinji gezek bu çaknyşyga gönüden-göni gatnaşmagy göz öňünde tutýar, şol bir wagtyň özünde minalary arassalamak operasiýalary ýaly öz üstüne alyp biljek mümkin bolan harby rollaryny hem gözden geçirýär.
“The Wall Street Journal” gazeti mundan başgada BAE-niň Daşary işler ministrliginiň beýanatyny çap etdi. Gazet ministrligiň “Ormuz bogazynda gämi gatnawynyň azatlygyny goramagyň zerurlygy barada giň dünýä derejesinde ylalaşyk bar” diýen sözlerini sitirleýär we bu ýoldaky bökdençlikler barada halkara aladalaryna ünsi çekýär.
Bu hereket ABŞ-Ysraýyl-Eýran urşunyň Pars aýlagynda durnuksyzlygy güýçlendirýän döwründe boldy. Eýran 2-nji martda bogazda gämi gatnawyny çäklendirmegi yglan edip, utgaşykly hereket etmezden geçýän gämileri nyşana alyp biljekdigini duýdurandan soň, dartgynlylyk hasam artdy.
Dünýäniň nebit üpjünçiliginiň takmynan 20 göterimi her gün şu bogazdan geçýär, bu bolsa ony global energiýa bazarlary üçin möhüm ýola öwürýär.
Barha artýan näbellilik nebitiň bahalarynyň, şeýle hem ulag we ätiýaçlandyryş çykdajylarynyň ýokarlanmagyna sebäp boldy. Krizis çuňlaşsa, ykdysady şoklaryň has-da artjakdygy baradaky howatyrlanmalar artýar.