Türkiyäniň Gara deňiz sebitindäki taryhy Tokat şäheri, 800 ýyllyk geçmişe eýe bir dokma usuly bolan we sebitde ýaşaýan zenanlaryň gündelik durmuşlarynyň ýüz öwrülmesiz önümi bolan Tokat Ýazma matasy bilen tanalýar.
Tokat Ýazma matasy Tokatyň şäher häkimliginiň ýüz tutmagy netijesinde 2020-nji ýylda Türkiyäniň Geografiki taýdan hasaba alynan önümleriň arasyna goşuldy.
Anadolynyň Seljukly we Osmanly Döwletleriniň häkimiýeti astynda bolan döwürlerden başlap, geometrik we tebigata mahsus nagyşlary ulanylyp öndürilen Tokat ýazma matalary, täjirleriň uly gyzyklanmasy esasynda Osmanly döwründe salgyt alynýan söwda önümi ýagdaýyna öwrüldi we Tokat şäherinden başga bir ýerde öndürilmegi gadagan edildi.
Tokat Ýazma matasy boýagyň mata çotga bilen sürtmek, el bilen boýamak ýa-da agaç galyplaryň boýaga batyrylyp mata basylmak arkaly öndürilýär.
Ýazma matanyň önümçiliginde ulanylýan galplar diňe lipa agajyndan ýasalýar.
Bir reňkli ýa-da köp reňkli bolmak bilen 2-ä bölünýän ýazma matalar, başatgyç bilen birlikde, elýaglyk, ýassyk, düşek we kedr örtügi hökmünde ulanylýar.
Tokat Ýazma matasynda esasy ulanylýan matanyň görnüşi we hili möhümdir.
Pagta matadan ýasalan ýazgylar basyşy saklaýar, boýagy dargatmaýar we ýuwulan mahaly boýagy akmaýar.
Nagyş hökmünde geometrik şekiller bilen birlikde üzüm ýapragy, çereşniýa we kaştan ýaly miweleriň we gülleriň nagyşlarynyň ulanylýan ýazgylarda boýag hökmünde geçmişde diňe ösümlik boýaglary ulanylan bolsa, häzirki wagtda himiki boýaglar hem ulanylýar.